DR. ÜMİT AKTAŞ

HAZIR GIDALARDAKİ TEHLİKE - Yapay Gıdalar

Gelişen teknoloji ve hızlı yaşam, hazır gıdaların tüketimini de arttırdı. Büyük şehirde yaşarken hepimiz hazır gıdalar tüketiyoruz. Peki ama, gıda olarak tükettiğimiz ürünlerde hangi sağlık tehditleri olduğunu biliyor muyuz? Zaman zaman bu köşeden sizlere hazır gıdalar ile ilgili gerçeklerden bahsetmeye çalışacağım.

MSG, Glutamik A. İsimli bir AA. in tuzudur. Gıda sanayisinde, “AROMA ARTTIRICI” olarak kullanılır.

Aslında doğal Glutamik Asit, vücudumuzda üretilir ve proteinden zengin besinlerde bulunur. Deniz kabukluları, istiridye, parmesan ve peynir türleri, domates, mantar gibi besinler, Glutamik A. İçeriği açısından zengin besinlerdir. Bu besin kaynaklı Glutamatlar, barsaklar için iyi bir enerji kaynağıdır. Besin kaynağının yanında, vücudumuzda da Glutamat sentezlenir.

Yapay olarak Glutamat, ilk defa 1866 yılında bir Alman kimyager tarafından sentezlendi ve 1909 yılından sonra da ticari olarak Monosodyum Glutamat kullanılmaya başlandı.

Doğu Asya mutfağında MSG yoğun şekilde kullanılır. Çin, Tayvan ve Japon mutfaklarında bol miktarda MSG tüketilir. Ticari hali, kristalize bir yapıya sahiptir, tıpkı sofra tuzuna benzer. Bu yüzden, “Çin Tuzu” olarak adlandırılır.

MSG, beyni aşırı duyarlı hale getirir ve gıdaların aromasını kuvvetlendirir. Gıda sanayisinde, bu tat kuvvetlendirici, aroma arttırıcı özelliğinden dolayı kullanılır. “Umami” olarak tabir edilen, özel bir tat duyusu yaratır. Bu tat, “et gibi” veya “et suyu gibi” şeklinde tarif edilir.

Her ne kadar bu güne kadar MSG hakkında zararlarını ispatlayan kesin yayınlar bulunmasa da, insan sağlığına olumsuz etkileri bulunduğuna dair ciddi şüpheler vardır. Gıdaların içinde MSG haricinde başka maddelerde bulunması, yapılacak bilimsel çalışmaların özgünlüğünü kısıtlamaktadır.

Bununla birlikte, MSG’ye aşırı duyarlılığı olduğu bilinen kişiler mevcuttur ve bu aşırı duyarlılık şüpheye meydan bırakmayacak şekilde açıktır. Bu kişiler, farklı belirtiler bildirirler: Hafif derecede migren, karıncalanma, sıcak basması gibi belirtiler, MSG içeren gıdalar tüketilince ortaya çıkar. Bu durum, “Çin Restoranı Sendromu” olarak adlandırılır.

Bu basit belirtilerin yanında, MSG ile ilgili ciddi şüpheler mevcuttur. Oldukça geniş bir “muhtemel yan etkiler” listesi vardır. Bunları aşağıdaki gibi özetleyebiliriz:

· Nörotoksiktir. Yani sinir hücrelerine zarar verdiği ve Alzheimer, Parkinson, Epilepsi gibi hastalıkların görülme sıklığını arttırdığı iddia edilir.

· Doyma metabolizmasında bozukluk yapabilir, aşırı iştaha sebep olur ve Obesiteye yol açabilir.
· Yağ birikimini arttırdığı iddia edilir.
· Büyüme hormonunu baskıladığını iddia eden yayınlar vardır.
· Pankreas hasarı ve buna bağlı Diabet hastalığına sebep olduğu iddia edilir.
· Böbrek ve Karaciğer hasarı yaptığına ilişkin iddialar vardır.

Tüm bu iddia edilen yan etkiler, oldukça ciddi sağlık problemleridir. Her ne kadar bugüne kadar kesin olarak ispatlanan bir yan etki tespit edilememişse de, MSG içeren gıdaların içinde başka maddelerin de doğal olarak varolması sebebiyle, izole MSG tüketiminin zararlarını tıbbi olarak çalışmak çok zordur. Bu durum, mevcut çalışmaların değerlendirilmesinde mutlaka göz önünde tutulmalıdır.

Beslenme tarzı olarak doğal gıdalar tüketmek, hazır gıda tüketileceği zaman etiketini okuyarak katkı maddesi içermeyen, doğal yöntemlerle hazırlanmış gıdaları tercih etmek, sağlıklı ve uzun bir yaşam sürmek için hayat düsturu olmalıdır. Tüm sebze ve meyveleri mevsiminde tüketmeli; domatesi yazın, portakalı kışın yemelisiniz. Hayatınızın daha uzun ve daha sağlıklı olduğunu göreceksiniz.